 |
Galeony to ogromne nawet czteromasztowe okręty służące przede wszystkim do przewozu towarów. Były też galeony wojenne uzbrojone nawet w 100 dział. Pierwsze galeony powstały w XVI w w Hiszpanii z potrzeby rozwoju żeglugi do Ameryki. Jeden z pierwszych galeonów wybudowano w Anglii, był to flagowiec króla Henryka VIII. Miał 80dział, choć czasem liczba ta sięgała nawet 136 Efektem ociężałości i małej zwrotności tych okrętów, stała się z czasem tendencja do upraszczania ich konstrukcji. Pierwsze galeony wielopokładowe zaczęto budować w 1610 roku. Zwykły galeon handlowy uzbrojony był w 10 do 30 dział i był jednostką niezwykle powolną i mało zwrotną. Stawał się przez to łatwym celem dla atakujących z zaskoczenia piratów i samotne galeony często padały ich ofiarą. Galeony rzadko były używane przez piratów właśnie ze względu na ich ociężałość. Dziób galeonu wzorem śródziemnomorskich galeas zakończony był galionem służącym do taranowania. Jednak w dobie coraz szerszego stosowania artylerii galion przestał pełnić rolę taranu i służył jako element zdobniczy, na którym mocowano rzeźby. Galeony rozwijały się przez XVI i XVII w dając początek okrętom liniowy. Właśnie z galeonów składała się flota angielska w czasie walk z Niezwyciężoną Armadą hiszpańską w 1588 r. Galeony wchodziły w skład floty polskiej i szwedzkiej w bitwie pod Oliwą w 1627 r. Słynne polskie galeony, biorące udział w tej bitwie to „Wodnik” i „Święty Jerzy". Ówczesny wielki hetman koronny Władysława IV, Stanisław Koniecpolski, uważał, że tereny Oksywia są doskonałym miejscem na port wojenny. I tak też się stało w XX w. Jednym ze specyficznych elementów wyposażenia ówczesnych okrętów były czopy do zatykania dziur. Z reguły było ich dużo i różnego rozmiaru, przystosowanych do zatykania dziur po kulach wszelkich możliwych kalibrów. Czopy takie wspomagano workami z trocinami, grochem i włosami końskimi, które po namoknięciu, tamowały wpływ wody na okręt.
Galeon „Golden Hind” używał słynny angielski korsarz sir Francis Drake (1540–1596) do swych ataków na statki i miasta hiszpańskie. W latach 1577–1580, jako pierwszy Anglik i pierwszy po Magellanie, odbył podróż dookoła świata. Podczas trwającej około trzech lat wyprawy, Francis Drake wraz ze swą załogą napadał i grabił hiszpańskie statki, kolonie, osady. Bogate łupy zdobyte zostały podczas napadu na hiszpański „srebrny galeon” — „Nuestra Senora de la Conception” znany także jako „Cacafuego” Pod koniec wyprawy podzielono łupy. Każdemu z marynarzy sypano do jego worka szesnaście, trzymanych oburącz, mis złota i klejnotów.
Francis Drake zrealizował również oficjalny cel tej wyprawy — zbadał mijane na swej drodze ziemie i wyspy Ameryki Środkowej, zachodnich brzegów Ameryki Północnej i Indii. Niektóre z nich przyłączył do korony brytyjskiej. W nagrodę otrzymał z rąk królowej Elżbiety I tytuł szlachecki. W Hiszpanach sama myśl o spotkaniu z Francisem Drake’em budziła zabobonny wprost lęk. |
 |